Gwarchodfa Natur Genedlaethol Dyfi - Canolfan Ymwelwyr Ynyslas, ger Aberystwyth

Beth sydd yma

Croeso

Mae Ynyslas yn rhan o Warchodfa Natur Genedlaethol Dyfi sydd wedi’i lleoli hanner ffordd rhwng Aberystwyth a Machynlleth.

Lleolir twyni tywod gwych Ynyslas ar ochr ddeheuol ceg yr aber, a rhain yw’r twyni mwyaf yng Ngheredigion.

Mae’r aber Afon Dyfi yn cynnwys ardaloedd o bwysigrwydd rhyngwladol o safbwynt fflatiau llaid, banciau tywod a morfa heli, ac yn darparu ardaloedd bwydo a chlwydo arbennig i adar dŵr.

Gellir gweld yn bell dros yr aber i gyfeiriad Aberdyfi ond, er bod y dref honno i’w gweld mor agos, mae’n daith 45 munud mewn car o amgylch yr aber i’w chyrraedd o Ynyslas.

Gallwch archwilio'r twyni a glan y môr ar y llwybrau cerdded o faes parcio'r traeth neu yn syml dilynwch eich trwyn ac ymgollwch yn y golygfeydd digymar, ac yn synau’r
gwynt, y môr a’r adar.

""

Canolfan Ymwelwyr Ynyslas

Y ganolfan ymwelwyr yw’r lle delfrydol i ddechrau eich ymweliad.

Yno ceir arddangosfa o’r hyn sydd i’w weld yn y warchodfa, a siop sy’n gwerthu diodydd poeth ac oer, byrbrydau, llyfrau a chynnyrch lleol.

Mae’r toiledau yn adeilad y ganolfan ymwelwyr.

Mae'r ganolfan ymwelwyr wedi derbyn achrediad Sicrwydd Ansawdd Atyniad i Ymwelwyr gan Croeso Cymru.  Dyfernir Nod Sicrwydd Ansawdd Croeso Cymru i atyniadau sydd wedi eu hasesu’n annibynnol yn erbyn safonau cenedlaethol Cynllun Sicrhau Ansawdd Atyniadau Ymwelwyr.

""

Llwybrau cerdded

Mae arwyddbyst ar y llwybrau cerdded o’r dechrau i’r diwedd.

Chwiliwch am y panel gwybodaeth yng nghanolfan ymwelwyr ac ym maes parcio.

Dysgwch beth yw ystyr graddau’r llwybrau cerdded.

Llwybr Twyni

  • Gradd: Hawdd
  • Pellter: 1¼ milltir/2.1 cilomedr
  • Time: 30 muned - 1 awr

Ymlwybrwch trwy dwyni, sy’n newid trwy’r amser, ac ar hyd y traeth, gydag arddangosfa ysblennydd o flodau yn y gwanwyn a’r haf, a ffwng lliwgar yn yr Hydref.

""

Llwybr Ynyslas

  • Gradd: Hawdd
  • Pellter: 2¾ milltir/4.3 cilomedr
  • Amser: 1¼ – 2 awr

Cewch brofi amrywiaeth eang o gynefinoedd gan gynnwys twyni tywod, glan y môr, tir amaeth a morfa heli a golygfeydd godidog o’r aber.

""

Beth i'w weld yn y Warchodfa Natur Genedlaethol

Mae Ynyslas yn rhan o Warchodfa Natur Genedlaethol Dyfi.

Mae'r warchodfa 2,000 hectar hon hefyd yn cynnwys aber Afon Dyfi a Chors Forchno.

Mae Twyni Ynyslas yn dangos holl gyfnodau ffurfiant a thyfiant y twyni, ac maent yn gartref i boblogaeth gyforiog o degeirianau, mwsogl, llys yr afu, ffwng, pryfed a phryfed cop; llawer ohonynt yn rhywogaethau prin, gyda rhai ohonynt ar gael yn unlle arall ym Mhrydain.

Mae'r dirwedd a’r bywyd gwyllt yn amrywio yn Ynyslas, yn dibynnu ar ba adeg o'r flwyddyn y byddwch yn ymweld – darllenwch ymlaen i gael gwybod beth y dylech gadw llygad amdano.

""

Y Gwanwyn

Fel mae’r tywydd yn cynhesu, mae blodau’r gwanwyn yn blodeuo yn y twyni a’r hesgen gotwm ar y gyforgors.

Gallwch gael cipolwg ar un o’r niferoedd o ymlusgiaid sy’n byw yma fel y fadfall, madfall y tywod, y neidr ddu a’r neidr fraith. Mae’r wenynen durio wanwynol yn brysur yma yn y gwanwyn hefyd.

Os mai cân yr adar sy’n mynd â’ch bryd yna rydych yn siŵr o fwynhau clywed yr ehedydd, y llinos, y sïff siaff, a thelor yr helyg yn canu. Fin nos gellir clywed gweilch y nos yn canu.

Yr Haf

Daw’r gwanwyn ag arddangosfa amrywiol o flodau i’r warchodfa. Gwelir tegeirian rhuddgoch a thegeirian gwenynog ar ddechrau’r haf yn y llaciau twyni (ardaloedd gwlyb y twyni) ac yna’r tegeirian bera. Mae yna hefyd flodau lliwgar yn y morfa heli, clustog Fair, serenllys y morfa, troellig arfor, ac yna ddiwedd yr haf, caldrist y gors.

Llenwir yr awyr â phili palaod a gwyfynod sy’n hedfan yn y dydd, tra bo gwas y Neidr yn saethu o amgylch y gyforgors.

Gallwch hyd yn oed weld y gweilch a’r dyfrgi ar yr aber.

Yr Hydref

Mae lliwiau’r hydref yn gyfoethog ac amrywiol yn y gyforgors. Mae’n cael ei gwisgo mewn ystod o liwiau rhuddgoch.

Mae ffwng yn cynnwys capiau cwyr, seren y ddaear, coden fwg a ffwng nyth aderyn yn ychwanegu at yr arddangosfa liwgar.

Gellir gweld rhydwyr sy’n ymfudo ar yr aber.

Y Gaeaf

Yn ystod misoedd y gaeaf, mae aber y Ddyfi yn gartref i adar gwyllt y gaeaf, tra ar y traeth, gallwch weld rhydwyr, pibydd y tywod a’r cwtiad aur.

Cadwch eich llygaid ar agor er mwyn gweld yr adar ysglyfaethus dros y gors, yn arbennig y canlynol:

  • barcutiaid coch
  • bwncathod
  • bodaod tinwyn
  • cudyllod bach
  • hebogiaid tramor

Efallai hyd yn oed y cewch gipolwg ar wyddau Bronwyn Yr Ynys Las: dyma’r unig leoliad trwy Gymru a Lloegr y gallwch eu gweld.

Gwarchodfeydd Natur Cenedlaethol yng Nghymru

Mae dros 70 o warchodfeydd natur cenedlaethol yng Nghymru.

Mae Gwarchodfeydd Natur Genedlaethol yn lleoedd sydd â rhai o'r enghreifftiau gorau o gynefinoedd bywyd gwyllt a nodweddion daearegol.

Dysgwch fwy am Warchodfeydd Natur Genedlaethol.

Llwybr Arfordir Ceredigion

Ynyslas yw dechrau neu ddiwedd Llwybr Arfordir Ceredigion.

Mae llawer o Lwybr Arfordir Ceredigion yn dilyn yr un trywydd â Llwybr Arfordir Cymru.

Mae’r ddau lwybr hwn yn rhannu’n ddau yn Borth ac mae Llwybr Arfordir Ceredigion yn mynd ymlaen i’r aber a’r twyni tywod yn Ynyslas.

I gael rhagor o wybodaeth am Lwybr Arfordir Ceredigion ewch i wefan Darganfod Ceredigion.

Cŵn

Cofiwch gadw cŵn dan reolaeth a pheidiwch â gadael iddynt redeg ar ôl adar ar hyd llinell y llanw.

Cadwch bob ci ar dennyn:

  • o fewn y caeau pori o fis Hydref hyd at ddiwedd mis Mawrth (mae’r ardaloedd hyn wedi’u hamgylchynu gan ffens ac mae arwyddion yn nodi bod defaid yn bresennol)
  • ger yr ardaloedd sydd wedi’u neilltuo gyda rhaff (oherwydd adar sy’n nythu ar y tir)

Codwch faw eich cŵn a defnyddiwch y biniau baw cŵn pwrpasol.

I gael ymweliad diogel a braf gyda’ch ci, ac i osgoi achosi problemau i eraill, cofiwch ddilyn y Cod Cerdded Cŵn.

Nofio

Ni chaniateir nofio nac offer wedi’i lenwi ag aer.

Mae baner goch ar gyfer traeth y warchodfa oherwydd bod cerrynt llanw cryf iawn. 

Grwpiau addysgo

Croesewir grwpiau addysgol, ond awgrymir y dylid cysylltu i wneud trefniadau trwy e-bost cyn ymweld.

Pecynnau darganfod

Gallwch gael benthyg pecyn darganfod yn y ganolfan ymwelwyr.

Mae pob pecyn yn cynnwys pethau da a defnyddiol fel ysbienddrychau, chwyddwydrau, potiau chwilod a chardiau adnabod natur, ynghyd â chanllaw yn egluro sut i’w defnyddio.

Gwybodaeth hygyrchedd

  • Ceir maes parcio bach ar gyfer ymwelwyr gyda Bathodyn Glas yn unig wrth ymyl y brif ffordd i mewn i Ynyslas, 30 metr i’r de o faes parcio’r traeth.
  • Mae mynediad o faes parcio deiliaid Bathodyn Glas ar hyd trac wyneb caled gyda ramp pren addas ar gyfer cadeiriau olwyn ar gyfer Canolfan Ymwelwyr Ynyslas.
  • Mae rhan 300m o’r Llwybr Twyni sy’n arwain o’r ganolfan ymwelwyr i’r prif lac twyni yn hygyrch. Nid yw gweddill y llwybrau yn hygyrch oherwydd tywod meddal a mwd.
  • Mae’r toiledau yng Nghanolfan Ymwelwyr Ynyslas yn hygyrch.

Amserau agor

Darllenwch y wybodaeth ar frig y dudalen hon neu ein tudalen Facebook i ganfod a oes newidiadau i'r amserau agor.

Mae Canolfan Ymwelwyr Ynyslas yn agored yn ddyddiol o 9.30am tan 4pm.

Mae'r gwarchodfa natur a'r llwybrau cerdded ar agor trwy’r flwyddyn.

Mae'r maes parcio ar agor trwy’r flwyddyn ond mae'n dibynnu ar lefelau llanw uchel.

Mae'r toiledau ar agor o 9am tan 4.30pm bob dydd trwy'r flwyddyn.

Cau a dargyfeirio

Weithiau bydd angen inni gau neu ddargyfeirio llwybrau er mwyn eich diogelwch chi tra byddwn yn gwneud gwaith cynnal a chadw neu weithgareddau eraill.

Efallai y bydd yn rhaid inni gau safle yn ystod tywydd eithafol, megis gwyntoedd cryfion neu rew ac eira, oherwydd y risg o anafiadau i ymwelwyr neu staff.

Dylech bob amser ddilyn unrhyw gyfarwyddiadau ar y safle ac unrhyw arwyddion dargyfeirio dros dro.

Sut i gyrraedd yma

Lleoliad

Mae Ynyslas 14 milltir i'r gogledd o Aberystwyth.

Mae yn Sir Ceredigion.

Map Arolwg Ordnans

Mae Ynyslas ar fap OL 23 yr Arolwg Ordnans (OS).

Cyfeirnod grid yr OS yw SN 609 941.

Cyfarwyddiadau

Cymerwch yr A487 o Aberystwyth tuag at Fachynlleth.

Yn Nhre'r-ddôl trowch i'r chwith i'r B4353.

Ar ôl 3½ milltir, trowch i'r dde a dilynwch yr isffordd wrth ochr y twyni a'r cwrs golff i'r maes parcio.

Mae'r maes parcio ar y traeth ac mae'n dioddef llifogydd adeg llanw uchel. Sylwch ar amseroedd y llanw ar arwydd mynedfa'r maes parcio.

Trafnidiaeth gyhoeddus

Y prif orsaf rheilffyrdd agosaf yw Borth.

Er mwyn cael manylion cludiant cyhoeddus ewch i wefan Traveline Cymru

Maes parcio

Mae’r maes parcio wedi’i leoli ar y traeth ac mae’n gorlifo yn ystod llanw uchel.

  • Mae llanw uchel yn digwydd yn rheolaidd ac mae amser y llanw uchel yn amrywio.
  • Mae’r arwydd wrth fynedfa’r maes parcio yn nodi a oes llanw uchel ar y ffordd, faint o’r gloch, ac am ba hyd.
  • Os bydd llanw uchel ar y ffordd, mae’n rhaid i chi symud eich cerbyd o’r maes parcio cyn yr amser a nodir ar yr arwydd.
  • Os ydych chi’n teithio o bell i ymweld ag Ynyslas, rydym yn argymell y dylech gysylltu â’r ganolfan ymwelwyr o flaen llaw i weld a fydd llanw uchel yn effeithio ar y maes parcio.

Ni chaniateir parcio dros nos.

Taliadau parcio

  • £3 y dydd
  • £30 am docyn tymor blynyddol
  • Am ddim i ddeiliaid Bathodyn Glas (arddangoswch eich bathodyn yn eich cerbyd os gwelwch yn dda)
  • Am ddim i drigolion lleol (gweler y nodyn isod)

Talwch y gofalwr wrth gyrraedd, gydag arian parod neu gerdyn.

Os nad oes staff yn y maes parcio, talwch yn y ganolfan ymwelwyr ar ôl parcio eich cerbyd.

Parcio am ddim i drigolion lleol

Gall trigolion lleol wneud cais am docyn parcio am ddim.

I wybod a yw eich cyfeiriad o fewn yr ardal gymwys, ffoniwch y ganolfan ymwelwyr neu gofynnwch i ofalwr y maes parcio wrth gyrraedd.

Bydd angen i chi ddangos prawf o’ch cyfeiriad - fel trwydded yrru neu fil cyfleustodau diweddar - i gael eich tocyn parcio am ddim.

Sylwch fod y pàs i breswylwyr yn ddilys am flwyddyn a bydd angen i chi ailymgeisio bob blwyddyn.​

Cysylltu â'r ganolfan ymwelwyr

01970 872901

ynyslas@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

Lawrlwythiadau dogfennau cysylltiedig

Mannau eraill yng Canolbarth Cymru

Diweddarwyd ddiwethaf